วนเกษตร

วนเกษตรเป็นปรัชญาชีวิตในการทำการเกษตรอย่างยั่งยืนบนพื้นฐานการใช้ดินอย่างเป็นประโยชน์มีการจัดระบบนิเวศให้เกิดความสมดุลขึ้นในธรรมชาติ รูปแบบการทำวนเกษตรเป็นรูปแบบความสัมพันธ์ของการอยู่ร่วมกันอย่างยั่งยืนระหว่างการใช้ที่ดินเพื่อทำการเกษตรและพื้นที่ป่าไม้ โดยการทำการเกษตรและการเลี้ยงสัตว์จะต้องเกื้อกูลและเหมาะสมกับระบบนิเวศป่าไม้ในท้องถิ่น

การเกษตรอินทรีย์ในระบบเกษตรกรรมยั่งยืน

ชุมชนเกษตรกรรมยั่งยืน หมายถึง กลุ่มเกษตรกรและผู้บริโภคที่เป็นสมาชิกของชุมชนมีความสัมพันธ์และความร่วมมือที่ดีต่อกัน มีการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ควบคุม ตรวจสอบ ช่วยเหลือเกื้อกูลกันและกัน มีความสามารถที่จะดำเนินการให้ได้มาซึ่งอาหารปลอดภัยบริโภค สภาพสังคมที่เป็นธรรมสิ่งแวดล้อมที่ดี และการเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจที่ยั่งยืน

เกษตรประณีต

การทำการเกษตรประณีต (1 ไร่แก้จน) คือ การใช้ประโยชน์จากทรัพยากรในพื้นที่ 1 ไร่ ให้เกิดความคุ้มค่าสูงสุดโดยผู้ทำจะต้องยึดหลักในเรื่องของการออมน้ำ ออมดิน ออมต้นไม้ ออมสัตว์ ซึ่งปัจจัยเหล่านี้จะช่วยให้การทำ 1 ไร่แก้จนมีความยั่งยืนและเกิดการเชื่อมโยงเป็นระบบนิเวศน์ที่เกื้อกูลต่อกันประกอบด้วยปัจจัยพื้นฐานดังนี้

การทำเกษตรธาตุ 4

เกษตรธาตุ 4 คือ คน, พืช, สัตว์ มีธาตุทั้ง 4 คือ น้ำ ดิน ลม ไฟ มากน้อยต่างกัน การทำเกษตรธาตุ 4 จะต้องมีความรู้เรื่องธาตุและสามารถแยกแยะความเหมาะสมของพืชที่จะนำมาปลูกในหลุมเดียวกันและดำเนินชีวิตตามหลักศาสนา

แนวคิดการรวมกลุ่มตามแนวการพัฒนาการเกษตรทฤษฎีใหม่ (กลุ่มส่งเสริมกสิกรรมไร้สารพิษวังน้ำเขียว)

กลุ่มส่งเสริมกสิกรรมไร้สารพิษวังน้ำเขียวเป็นกลุ่มเกษตรกรที่รวมตัวกันภายหลังที่ประสบปัญหาวิกฤตทางเศรษฐกิจในการทำการเกษตรเชิงเดี่ยว การบุกรุกทำลายป่าและสิ่งแวดล้อม และการใช้สารเคมีทางการเกษตรที่ส่งผลต่อคุณภาพชีวิตทั้งกับผู้ผลิตและผู้บริโภค กลุ่มได้ก่อตั้งเมื่อวันที่ 27 มกราคม พ.ศ.2543 ประกอบด้วยสมาชิกกลุ่มจำนวน 37 คน ปัจจุบันมีสมาชิกรวมทั้งสิ้น 600 คนจาก 32 หมู่บ้าน ในเขตอำเภอวังน้ำเขียว โดยกลุ่มดังกล่าวได้รับพระมหากรุณาโปรดเกล้าฯ จากพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ ให้รับไว้ในโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริและได้จดทะเบียนจัดตั้งเป็นกลุ่มสหกรณ์การเกษตร และสถานที่การฝึกอบรมรวมทั้งมีการสาธิตกิจกรรมการเพาะปลูกทางการเกษตรโดยไม่พึ่งพาสารเคมี ตลอดจนการดำเนินชีวิตตามแนวเศรษฐกิจพอเพียงให้แก่เกษตรกรและผู้สนใจทั่วไป ปัจจุบันใช้ชื่อว่า “ศูนย์ศึกษาการพัฒนาของชาวบ้าน โครงการส่งเสริมกสิกรรมไร้สารพิษ อันเนื่องมาจากพระราชดำริ” โดยศูนย์ได้น้อมนำหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงเป็นพื้นฐานหลักการพัฒนาการเกษตรตามแนวทฤษฎีใหม่ 3 ขั้นตอนตามลำดับดังนี้

การเพาะเลี้ยงกบ

การเพาะเลี้ยงกบ

ปัจจุบันการเลี้ยงกบนาเป็นอาชีพที่ได้รับความสนใจจากเกษตรกรอย่างมาก   ทั้งนี้เพราะกบเป็นสัตว์ที่เลี้ยงง่าย  ใช้เวลาเลี้ยงน้อยและได้รับความนิยมบริโภคสูงมาก  ซึ่งในขณะนี้มีตลาดต่างประเทศต้องการสินค้ากบเปิดกว้างมาก  กบนาที่เป็นผลผลิตของเกษตรกรเมืองไทยจึงมีโอกาสส่ง

การเลี้ยงจิ้งหรีดเพื่อยังชีพ

การเลี้ยงจิ้งหรีด

จิ้งหรีด เป็นแมลงที่สามารถพบได้โดยทั่วไปตามธรรมชาติ โดยเฉพาะเจ้าจิ้งหรีดแดงทองลาย (จิ้งหรีดสะดิ้ง) มีขนาดประมาณ 4.85 x 1 ซม. และมีสีเหลืองปนน้ำตาล มักชอบกระโดด กินพืชต่างๆ เป็นอาหาร ปัจจุบันนี้คนนิยมเลี้ยงไว้เพื่อบริโภคโดยการทอดคั่ว,แกง,ห่อหมกและยำ ทั้งนี้จิ้งหรีดมีสารอาหารโปรตีนสูงและปลอดสารพิษ อีกทั้งจิ้งหรีดยังสามารถช่วยแก้ไขปัญหาขาดสารอาหารได้ด้วย ถึงกระนั้นจิ้งหรีดก็เลี้ยงง่ายและขยายพันธุ์เร็ว จิ้งหรีดสามารถให้ผลผลิตสูงเชื่อว่าเหมาะที่เกษตรกรจะนำมาเลี้ยงเป็นอาชีพเสริมหรือยังชีพได้ เกษตรกรสามารถใช้เวลาว่างจากการเพาะปลูกเพื่อมาดูแลจิ้งหรีดได้ภายในเวลา 1 ปี และสามารถจะเลี้ยงจิ้งหรีดได้ถึง 5 รุ่น จิ้งหรีดที่พบและรู้จักในประเทศไทย มี 4 ชนิด คือ